Gıda fiyatları uçuşa mı geçecek?

Küresel tarım piyasaları, Ortadoğu’daki savaşın enerji ve gübre maliyetlerini artırması ve olumsuz hava koşullarının üretimi zorlaştırmasıyla yeniden yükseliş trendine girdi. Tahıl ve bitkisel yağlar başta olmak üzere birçok üründe fiyat beklentileri yukarı yönlü revize edildi.

Dünya Bankası projeksiyonlarına göre gıda fiyat endeksi 2026 ve 2027’de artışını sürdürecek.

TAHIL VE YAĞLI TOHUMLARDA FİYAT ARTIŞI ÖNE ÇIKIYOR

Artan maliyetler ve üretim riskleri, özellikle tahıl ve yağlı tohum piyasalarında belirleyici oluyor.

Buğday fiyatlarının 2026’da yüzde 4, 2027’de yüzde 3 artması bekleniyor.
Mısırda 2026’da yüzde 4’e yakın, 2027’de sınırlı artış öngörülüyor.

Soya fasulyesinde bu yıl yüzde 6 yükseliş beklentisi hakim.

Bitkisel yağlarda 2026’da yaklaşık yüzde 8 artış öngörülüyor.

Biyoyakıt talebindeki artış, özellikle bitkisel yağ fiyatlarını yukarı taşıyan önemli bir unsur olarak öne çıkıyor.

PİRİNÇ VE ŞEKERDE SINIRLI GERİLEME BEKLENTİSİ

Bazı ürünlerde ise kısa vadeli düşüşler dikkat çekiyor.

Pirinç fiyatlarında 2026’da yüzde 2 düşüş, 2027’de toparlanma bekleniyor.
Şeker fiyatlarında bu yıl sınırlı gerileme, 2027’de yüzde 3 düşüş öngörülüyor.
Ancak enerji fiyatlarına bağlı etanol talebi bu düşüşü sınırlayabilir.

SIĞIR ETİ FİYATLARINDA SERT ARTIŞ

Hayvansal ürünlerde arz sıkışıklığı fiyatları yukarı çekiyor.

Sığır eti fiyatlarının 2026’da yüzde 11, 2027’de ise yüzde 3 daha artması bekleniyor.

FİYAT ARTIŞININ ANA NEDENİ: MALİYET ŞOKU

Piyasadaki yükselişin temelinde arz yetersizliğinden çok maliyet artışları yer alıyor.

Hürmüz Boğazı’nda yaşanan aksamalar, enerji ve gübre fiyatlarını yükselterek tüm tarım zincirinde maliyetleri artırıyor. Bu durum, arz yeterli olsa bile fiyatların yükselmesine neden oluyor.

EL NİNO RİSKİ İKİNCİ DALGAYI TETİKLEYEBİLİR

2026’nın ikinci yarısı için en büyük risklerden biri El Nino ihtimali.

Uzmanlara göre yüzde 60’ın üzerindeki olasılıkla gerçekleşebilecek bu hava olayı; mısır, palm yağı, kahve ve şeker gibi ürünlerde yeni arz şoklarına yol açabilir.

KAHVE VE KAKAODA SERT DÜŞÜŞ

2025’teki yükselişin ardından 2026’da içecek piyasalarında sert düzeltme öne çıkıyor.

Kahve üretiminin artmasıyla fiyatlarda düşüş bekleniyor.

Arabica’da yüzde 14, Robusta’da yüzde 18 gerileme öngörülüyor.

Kakao fiyatlarının ise yüzde 50’den fazla düşmesi bekleniyor.

Batı Afrika’da üretimin toparlanması bu düşüşte etkili oldu.

GÜBRE FİYATLARINDA TARİHİ ARTIŞ

Tarımda maliyet baskısının en güçlü olduğu alan gübre piyasası oldu.

Üre fiyatı mart ayında ton başına 725 dolara çıkarak aylık yüzde 55 artış gösterdi. 2026 genelinde gübre fiyatlarında yüzde 60’a varan artış bekleniyor.

Amonyak ve fosfat üretimindeki kesintiler ile ihracat kısıtlaması ihtimali, arz riskini artırıyor.

PAMUK VE KAUÇUKTA YÜKSELİŞ SÜRÜYOR

Tarımsal hammaddelerde daha dengeli ancak yukarı yönlü bir görünüm hakim.

Pamuk fiyatları bu yıl yüzde 27 yükseldi.

Doğal kauçuk fiyatları yüzde 20’ye yakın artış gösterdi.

Her iki üründe de yükseliş trendinin 2027’de devam etmesi bekleniyor.

GENEL GÖRÜNÜM: FİYATLAR YUKARI YÖNLÜ BASKI ALTINDA

Enerji maliyetleri, gübre fiyatları ve iklim riskleri birlikte değerlendirildiğinde, küresel tarım piyasalarında fiyatların önümüzdeki iki yıl boyunca yukarı yönlü baskı altında kalması bekleniyor.

Ekonomi, 04 Mayıs 2026 20:41